Plaga kryzysów psychicznych w firmach. ZUS odpiera zarzuty o “naciąganiu” L4 i wysyła na leczenie
W ciągu ostatnich kilku lat liczba zwolnień lekarskich wystawianych z powodu zaburzeń psychicznych i zaburzeń zachowania wzrosła o ponad jedną trzecią, a łączny czas nieobecności pracowników w pracy skoczył aż o 43 proc. – wynika z najnowszych danych Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Polacy nie tylko coraz silniej odczuwają skutki długotrwałego stresu zawodowego i osobistego, ale też przełamują tabu i częściej szukają profesjonalnej pomocy u lekarzy psychiatrów.
Podczas gdy w 2022 roku lekarze wystawili 1,297 mln zaświadczeń z powodu zaburzeń psychicznych (co przełożyło się na 23,8 mln dni absencji), to w ubiegłym roku liczba ta wzrosła do 1,759 mln zwolnień na łączną sumę 34,1 mln dni.
Stres i depresja głównymi wrogami efektywności
Z analizy szczegółowych przyczyn absencji wynikających z danych ZUS wyłania się jasny obraz schorzeń, z jakimi najczęściej zmagają się polscy pracownicy:
- stres i zaburzenia adaptacyjne – reakcja na ciężki, długotrwały stres oraz trudności w dostosowaniu się do trudnych sytuacji życiowych stanowią pierwszą przyczynę absencji – w samym tylko ubiegłym roku odpowiadały za blisko 12,6 mln dni nieobecności,
- depresja – epizody depresyjne oraz nawracające zaburzenia depresyjne uplasowały się na drugim miejscu, generując 9,4 mln dni L4,
- zaburzenia lękowe – inne odmiany stanów lękowych przełożyły się na niemal 6,6 mln dni absencji.
Zakład odniósł się również do powracających w przestrzeni publicznej zarzutów, jakoby L4 od psychiatrów były częściej wystawiane bez wyraźnych podstaw medycznych. Statystyki z kontroli orzeczniczych przeczą tym tezom. W ostatnich latach lekarze orzecznicy kwestionowali zaledwie od 3,4 do 6 proc. skontrolowanych zaświadczeń psychiatrycznych, co stanowi odsetek tylko nieznacznie wyższy niż w przypadku ogółu zwolnień ze wszystkich przyczyn medycznych (2,5 do 4,1 proc.).
Bezpłatne, 24-dniowe turnusy rehabilitacyjne z ZUS
W odpowiedzi na rosnącą skalę kryzysu psychicznego ZUS przypomina o możliwości skorzystania z całkowicie bezpłatnej rehabilitacji leczniczej w trybie stacjonarnym dla osób ze schorzeniami psychosomatycznymi, lękowymi i zaburzeniami nastroju. Program ma na celu zapobieganie długotrwałej niezdolności do pracy i wsparcie pracowników w powrocie do aktywności zawodowej.
Turnus rehabilitacyjny trwa 24 dni i odbywa się w wyspecjalizowanym ośrodku. Obejmuje indywidualny program terapeutyczny, na który składają się m.in. psychoterapia, zajęcia ogólnoustrojowe, muzykoterapia, choreoterapia, edukacja zdrowotna oraz całodobowa opieka medyczna.
Świadczenie przeznaczone jest dla osób ubezpieczonych w ZUS (aktywnych zawodowo), którym grozi utrata zdolności do pracy, a także dla pobierających zasiłki chorobowe lub okresowe renty. Aby skorzystać z programu, wystarczy pobrać wniosek od lekarza prowadzącego (może zostać złożony elektronicznie) i uzyskać pozytywną decyzję lekarza orzecznika ZUS. Całość kosztów – obejmująca leczenie, zakwaterowanie, wyżywienie oraz zwrot kosztów dojazdu – w pełni pokrywa Zakład Ubezpieczeń Społecznych.
