Mniejsza łączna kwota, ale wyższy dług na osobę. Jak zmieniają się portfele dłużników?
Pojawiły się najnowsze statystyki dotyczące przeterminowanych zobowiązań finansowych konsumentów w Polsce. Z danych ERIF Biura Informacji Gospodarczej na koniec września br. wynika, że średnie zadłużenie przypadające na jednego dłużnika wzrosło w ciągu roku o 1089 zł (o 4,85 proc.), osiągając poziom 23 557 zł. W analogicznym okresie roku ubiegłego przeciętna kwota nieuregulowanych płatności wynosiła 22 468 zł.
Zjawisku temu towarzyszy spadek łącznej wartości niespłaconych długów w skali całego kraju. Na koniec III kwartału br. całkowita kwota zaległości w bazie ERIF BIG sięgnęła 29,05 mld zł, co oznacza spadek o 400 mln zł w porównaniu z końcem września ubiegłego roku (wówczas było to 29,49 mld zł).
Koncentracja długów i wpływy wydatków sezonowych
Zdaniem eksperta ERIF BIG Cezarego Ciopińskiego, spadek ogólnej sumy zadłużenia przy jednoczesnym skoku średniej kwoty przypadającej na osobę oznacza, że długi w Polsce zaczynają się coraz silniej koncentrować w mniejszej, bardziej zadłużonej grupie konsumentów. Potwierdza to rosnąca średnia liczba przeterminowanych zobowiązań przypisanych do jednego dłużnika, która w ciągu dwunastu miesięcy skoczyła z 1,9 do 2,01 wpisu.
Na powiększenie się zaległości w trzecim kwartale bieżącego roku wpływały dodatkowo skumulowane wydatki wakacyjne oraz koszty związane z kompletowaniem wyprawek na rozpoczęcie roku szkolnego, które istotnie obciążyły domowe budżety Polaków.
Osobiste Konta Inwestycyjne zachęcą Polaków do inwestowania? Kluczowa będzie edukacja finansowa
Drobne rachunki dominują w liczbie wpisów, ale alimenty demolują bilans
Struktura zgłoszeń do rejestru dłużników ujawnia wyraźny podział między najczęstszymi przyczynami wpisów a ich realną wagą finansową:
- usługi multimedialne i zakupy ratalne – odpowiadały za najczytelniejszą część spraw zgłoszonych do bazy ERIF BIG – łącznie stanowiły 23,28 proc. wszystkich wpisów (wzrost z 17,8 proc. rok do roku), choć pod względem częstotliwości to najczęstsze zaległości, pod względem wartości odpowiadały one za mniej niż 3,5 proc. całkowitej kwoty długów.
- alimenty – stanowiły 16,39 proc. spraw pod względem ilościowym, ale wygenerowały aż 62,57 proc. łącznej wartości zaległości w bazie ERIF BIG,
- zobowiązania wobec sądów i Skarbu Państwa – stanowiły 14,81 proc. wpisów,
- sektor bankowy i pożyczkowy – należności wobec banków odpowiadały za 14,22 proc. liczby spraw oraz 18,47 proc. całkowitej wartości zadłużenia. Pożyczki stanowiły 13,3 proc. liczby wpisów i 7,55 proc. wartości długu.
- składki ubezpieczeniowe – zaległe opłaty ubezpieczeniowe odpowiadały za 12,09 proc. zarejestrowanych spraw.
Analiza strukturalna wskazuje, że chociaż drobne długi z tytułu abonamentów telefonicznych, internetowych czy pojedynczych rat rzadko prowadzą do natychmiastowej niewypłacalności, to ich lekceważenie przez konsumentów staje się głównym zapalnikiem powstawania negatywnej historii w biurach informacji gospodarczej.
