Dwie na trzy firmy w Polsce to jednoosobowe działalności. Presja płacowa zniechęca mikroprzedsiębiorców do zatrudniania na etat
Polski rynek przedsiębiorstw systematycznie rośnie pod względem liczebności, jednak jego struktura ulega wyraźnemu rozdrobnieniu. Z raportu firmy Personnel Service, opublikowanego z okazji obchodzonego 13 listopada Dnia Biznesmena na podstawie danych GUS i CEIDG, wynika, że w drugim kwartale bieżącego roku w kraju działało 2 896 481 aktywnych podmiotów gospodarczych.
Spośród tej liczby około 1,9 mln – czyli niemal dwie trzecie wszystkich przedsiębiorstw – stanowiły jednoosobowe działalności gospodarcze, w których pracowała najwyżej jedna osoba. Podmioty zatrudniające powyżej 10 pracowników odpowiadały zaledwie za 4 procent ogółu rynku.
Choć w ujęciu rok do roku całkowita liczba firm w Polsce zwiększyła się o 1,6 procent, cały ten przyrost wygenerowały wyłącznie mikroprzedsiębiorstwa zatrudniające poniżej 10 osób. W tym samym czasie liczba małych, średnich oraz dużych podmiotów uległa skurczeniu.
Łącznie w całym sektorze mikrofirm pracowało 4,57 mln osób, jednak na klasycznej umowie o pracę zatrudniona była jedynie co trzecia z nich – pozostałą część tworzą sami właściciele oraz ich współpracownicy. Co więcej, mimo wzrostu liczby mikroprzedsiębiorstw, przeciętna liczba etatów przypadająca na jeden taki podmiot spadła w drugim kwartale bieżącego roku.
Koszty wynagrodzeń rosną niemal trzykrotnie szybciej niż zyski
Eksperci rynku pracy wskazują, że niechęć najmniejszych firm do rozbudowywania zespołów etatowych ma bezpośrednie uzasadnienie ekonomiczne. W latach 2024–2025 wydatki mikroprzedsiębiorstw na wynagrodzenia rosły blisko trzykrotnie szybciej niż ich wyniki finansowe.
Przywołane w opracowaniu dane Głównego Urzędu Statystycznego pokazują, że przeciętny wynik finansowy brutto na jedną mikrofirmę wyniósł w 2025 roku 169 tys. złotych, co oznaczało wzrost o 3,9 procent rok do roku. W tym samym okresie przeciętne miesięczne wynagrodzenie w tego typu podmiotach skoczyło o 10,4 procent, osiągając poziom 5 809 złotych, co skutecznie ograniczało przestrzeń do rekrutacji.
Dominacja usług, kontraktów B2B i silna koncentracja geograficzna
Struktura branżowa polskiego mikro biznesu jest mocno skoncentrowana wokół sektora usług, w którym w ubiegłym roku działało 60,5 procent najmniejszych firm, skupiających 53,1 procent wszystkich pracujących w tym segmencie. Absolutnym liderem pod względem rozdrobnienia jest branża informacji i komunikacji, gdzie mikroprzedsiębiorstwa stanowiły aż 98 procent ogółu podmiotów – zjawisko to wynika z powszechnego w branży IT i mediach modelu współpracy opartego na kontraktach B2B. Na przeciwległym biegunie znajduje się przetwórstwo przemysłowe, w którym niemal co czwarta firma zatrudniała 10 lub więcej pracowników.
Wyraźne dysproporcje widać również na gospodarczej mapie Polski. Według danych za drugi kwartał bieżącego roku co piąte przedsiębiorstwo w kraju miało swoją siedzibę w województwie mazowieckim. Kolejne miejsca pod względem nasycenia biznesem zajmują województwa wielkopolskie (10,3 procent), śląskie (10,2 procent) oraz małopolskie (10 procent). Najmniejszą koncentrację podmiotów gospodarczych odnotowano natomiast w województwie opolskim, gdzie zarejestrowanych było zaledwie 1,9 procent wszystkich polskich firm.
