Rośnie liczba absolwentów nauk społecznych. Rynek pracy wskazuje na niedopasowanie kompetencji

W 2015 r. specjaliści stanowili oni niespełna 19 proc. wszystkich pracujących w kraju, podczas gdy w 2025 r. ich udział wzrósł do 24 proc. W tym samym czasie w UE udział specjalistów zwiększył się z 18 proc. do ok. 23 proc. – wskazano w Tygodniku Gospodarczym PIE.

Analitycy PIE zwrócili też uwagę, że specjaliści stanowią najliczniejszą grupę zatrudnionych w Polsce. Zdecydowanie przekraczają udział kolejnych grup – techników i innego średniego personelu (18 proc.) oraz robotników przemysłowych i rzemieślników (14 proc.).

Jednocześnie zauważyli, że w 2024 r. 47 proc. absolwentów polskich uczelni ukończyło studia z nauk społecznych a udział absolwentów kierunków inżynieryjno-technicznych zmalał z 19 proc. w 2020 r. do 18 proc. w 2024 r.

„To coraz słabiej odpowiada potrzebom gospodarki, w której rośnie znaczenie kompetencji technicznych, cyfrowych i inżynieryjnych, zwłaszcza w sektorach kluczowych dla suwerenności technologicznej, przemysłu obronnego i local content. Jeśli ten trend się utrzyma, luka między zapotrzebowaniem przemysłu obronnego, energetycznego i sektora ICT a krajową podażą odpowiednich kompetencji będzie się powiększać” – podkreślili ekonomiści.

Koniec ery taniej siły roboczej? Luka kompetencyjna zagraża inwestycjom, dowiedz się więcej!

Te kierunki są potrzebne dla rozwoju gospodarki

Przypomnieli, że w latach 2008-2015 uczelnie prowadziły tzw. kierunki zamawiane. „W założeniu była to próba korygowania podaży kompetencji poprzez zwiększenie atrakcyjności kierunków technicznych, matematycznych i przyrodniczych. Jak wskazała Najwyższa Izba Kontroli, kierunek interwencji był – co do zasady – trafny, a problemem okazało się wykonanie i zastosowane narzędzia” – zauważyli.

AI stała się wygodną wymówką dla zwolnień? Nowe badania nie przewidują załamania rynku pracy!

„W dobie globalnego zwrotu w kierunku gospodarek nastawionych na bezpieczeństwo ekonomiczne, odporność łańcuchów dostaw i autonomię technologiczną edukacja wyższa staje się narzędziem polityki rozwojowej, a nie wyłącznie usługą publiczną. Dyskusja o nowej odsłonie kierunków priorytetowych – powiązanych z przemysłem obronnym, energetyką i cyfryzacją – wydaje się dziś nie tyle opcją, co koniecznością” – podkreślono w analizie.

 Wyższe zarobki dzięki godzinie nauki dziennie

Wcześniej pisaliśmy na 26.piętrze, że nowa era rynku pracy to era kompetencji i doświadczenia. Godzina poświęcona nieformalnej nauce przekłada się na wyższą o 1 proc. produktywność pracownika i 0,5-proc. wzrost wynagrodzenia – wynika z danych przytoczonych w raporcie Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości. W Polsce w ten sposób kształci się 50,5 proc. pracowników.

Z raportu Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości (PARP) wynika, że nieformalne uczenie się związane z wykonywaną pracą może być szansą na zwiększenie zaangażowania osób aktywnych zawodowo.

Jak wyjaśniono, w nieformalnej nauce chodzi o zdobywanie wiedzy i umiejętności poza zorganizowanymi formami kształcenia, bez określonego programu nauczania i bez certyfikatów. „Może to być nauka poprzez wykonywanie nowych zadań w ramach codziennej pracy, współpraca z bardziej doświadczoną osobą, korzystanie z materiałów internetowych czy samodzielne poznawanie nowych technologii” – wskazano.

Z przytoczonych przez PARP danych zamieszczonych w publikacji OECD „Giving Informal Learning the Recognition it Deserves” wynika, że jedna godzina poświęcona na czynności związane z nieformalną nauką przekłada się na wzrost produktywności pracownika o 1 proc. oraz przyrost wynagrodzenia o 0,5 proc.

„Chociaż zależność ta nie jest liniowa i z czasem efekt nauki jest słabszy, to regularne zdobywanie wiedzy w dłuższej perspektywie może pozytywnie wpłynąć na rozwój kariery pracownika oraz wyniki firmy” – podkreślono.